تریدینگ ژورنال
بسیاری از افراد تازهوارد در بورس، بلافاصله بلیت کشتیهای غولپیکر (شرکتهای بزرگ و به اصطلاح شاخصساز) را میخرند. این کشتیها بسیار امن هستند، اما حرکتشان کند است و زمان زیادی میبرد تا به مقصد برسند. در مقابل، قایقهای تندرو (سهام شرکتهای کوچک) میتوانند شما را با سرعت برقوباد به جزیره گنج برسانند؛ البته به شرطی که موتور سالمی داشته باشند و شما هم کاپیتان خوبی باشید!
اگر از خریدن سهام تکراری و سنگین خسته شدهاید و به دنبال هیجان و سودهای جذابتر هستید، این مقاله دقیقاً برای شما نوشته شده است. بیایید با هم یاد بگیریم چگونه یک ناوگان اختصاصی از بهترین قایقهای تندرو (سبد سهام کوچک) بسازیم.
قایق تندرو یا کشتی تفریحی؟ سهام کوچک یعنی چه؟
در دنیای بورس، اندازه یک شرکت را با مفهومی به نام «ارزش بازار» یا Market Cap میسنجند. فرمول محاسبه آن بسیار ساده است:
ارزش بازار=قیمت روز هر سهم×تعداد کل سهام شرکت
شرکتهایی که ارزش بازار پایینتری نسبت به غولهای صنعتی دارند، «سهام کوچک» نامیده میشوند. این شرکتها معمولاً پتانسیل رشد بسیار بالایی دارند. چرا؟ چون برای یک شرکت کوچک که مثلاً ۱۰۰ میلیارد تومان ارزش دارد، دو برابر شدن و رسیدن به ۲۰۰ میلیارد تومان بسیار راحتتر از شرکتی است که ۱۰۰ هزار میلیارد تومان ارزش دارد و میخواهد ارزش خود را دو برابر کند!
چرا باید شرکتهای کوچک را به سبد سهام خود دعوت کنیم؟
اضافه کردن این شرکتها به پرتفوی (سبد سهام) مزایای فوقالعادهای دارد:
- چابکی بینظیر: این شرکتها میتوانند به سرعت خط تولید خود را تغییر دهند یا محصولات جدیدی معرفی کنند.
- پتانسیل رشد نجومی: بسیاری از غولهای امروز بازار، روزگاری شرکتهای کوچکی بودهاند. پیدا کردن این استعدادها در جوانی، سود سرشاری دارد.
- تاثیرپذیری کمتر از اخبار جهانی: شرکتهای کوچک معمولاً روی بازار داخلی تمرکز دارند و کمتر از نوسانات قیمتهای جهانی (مثل قیمت جهانی نفت یا فولاد) آسیب میبینند.
۵ گام طلایی برای انتخاب بهترین سبد از سهام کوچک
حالا که با جذابیتهای این قایقهای تندرو آشنا شدیم، وقت آن است که آستینها را بالا بزنیم و سبد سهام خود را بسازیم. برای این کار، ۵ گام زیر را دنبال کنید:
گام اول: به دنبال پادشاهانِ سرزمینهای کوچک بگردید
شرکتهای کوچکِ موفق، معمولاً سعی نمیکنند با غولها رقابت کنند. آنها یک گوشه دنج از بازار (Niche) را پیدا کرده و پادشاه آن میشوند. مثلاً به جای تولید لاستیک برای همه ماشینها، شرکتی را پیدا کنید که تخصصیترین قطعات پلاستیکی را برای یک صنعت خاص تولید میکند. به دنبال شرکتهایی باشید که محصول یا خدماتشان در بازار بیرقیب یا کمرقیب است.
گام دوم: موتور قایق را معاینه فنی کنید (بررسی سودآوری)
برای یک سرمایهگذار مبتدی، نیازی به غرق شدن در معادلات پیچیده مالی نیست. فقط کافی است به دو سوال ساده در گزارشهای مالی شرکت پاسخ دهید:
۱. آیا شرکت در حال سودسازی است؟ (یعنی در فرمولهای مالی شرکت عبارت EPS>0 برقرار باشد و شرکت زیانده نباشد).
۲. آیا بدهیهای شرکت از داراییهایش کمتر است؟
شرکت کوچکی که بدهی سنگین دارد، مثل قایق تندرویی است که سوراخ شده؛ هر لحظه ممکن است با یک موج کوچک غرق شود!
گام سوم: قانون طلایی تنوعبخشی را فراموش نکنید
یکی از بزرگترین اشتباهات تازهکارها این است که تمام پول خود را فقط روی یک شرکت کوچک سرمایهگذاری میکنند. برای کاهش ریسک، پول خود را بین چند شرکت کوچک در صنایع مختلف تقسیم کنید. مثلاً یک شرکت دارویی کوچک، یک شرکت نرمافزاری و یک شرکت غذایی. در این حالت، اگر صنعت دارو دچار مشکل شود، شرکت نرمافزاریِ سبد شما، ضرر را جبران میکند.
گام چهارم: به «نقدشوندگی» توجه ویژه داشته باشید
بعضی از سهام کوچک به قدری کوچک هستند که در طول روز افراد کمی آنها را خرید و فروش میکنند. این یعنی اگر روزی به پولتان نیاز داشته باشید، ممکن است خریداری برای سهم شما پیدا نشود (به اصطلاح سهم در صف فروش قفل شود). همیشه شرکتهایی را انتخاب کنید که حجم معاملات روزانه قابل قبولی دارند و شناوری سهم (درصدی از سهام که دست مردم عادی است) در وضعیت مناسبی قرار دارد.
گام پنجم: سوخت این قایقها، «صبر» است
شرکتهای کوچک برای بزرگ شدن به زمان نیاز دارند. آنها ممکن است در طول مسیر با نوسانات و دستاندازهای قیمتی شدیدی روبرو شوند. اگر با هر افت قیمتی در بازار وحشت میکنید، این استراتژی مناسب شما نیست. سرمایهگذاری روی سهام کوچک نیازمند دیدگاهی حداقل میانمدت (مثلاً ۶ ماه تا یک سال) است.
یک هشدار دوستانه: مراقب موجهای بلند باشید!
همانطور که گفتیم، قایقهای تندرو هیجانانگیز هستند اما ریسک بالاتری هم دارند. یک قانون نانوشته اما بسیار مهم در بین حرفهایهای بازار وجود دارد: هیچگاه تمام سرمایه خود را به سهام کوچک اختصاص ندهید.
بهترین کار این است که هسته اصلی سبد سهام خود (مثلاً ۷۰% تا ۸۰%) را به شرکتهای بزرگ، باثبات و سودده اختصاص دهید و بخش باقیمانده (مثلاً ۲۰% تا ۳۰%) را برای شکار شرکتهای کوچک و چابک کنار بگذارید. اینگونه هم خیالتان از بابت طوفانهای بازار راحت است و هم از رشدهای شارپی و سریع جا نمیمانید.
سخن پایانی و
ساختن بهترین سبد سهام از شرکتهای کوچک، درست مثل استعدادیابی در فوتبال است. شما باید بازیکنان گمنام اما مستعد را پیدا کنید، روی سلامت و توانایی آنها تحقیق کنید و به آنها زمان بدهید تا به ستارههای بیبدیل زمین تبدیل شوند. با رعایت ۵ گامی که در این مقاله بررسی کردیم، حالا شما یک نقشه راه شفاف برای پیدا کردن این ستارهها دارید.
حالا نوبت شماست!
به نظر شما، در حال حاضر کدام صنعت در بورس ایران پتانسیل بیشتری برای رشد شرکتهای کوچک و نوپا دارد؟ صنعت نرمافزار، دارویی، یا غذایی؟ نظرات و سوالات خود را در بخش دیدگاهها (پایین همین صفحه) برای ما بنویسید تا با هم درباره آنها گفتگو کنیم. همچنین اگر این مقاله برایتان مفید بود، پیشنهاد میکنیم مقاله «آموزش مدیریت ریسک برای مبتدیان» را نیز در سایت ما مطالعه کنید تا با کمربند ایمنی محکمتری وارد بازار شوید!
آخرین ویرایش: